FATİHA ÜZERİNE MÜLAHAZALAR-3

Kur’an’ın Kaynağı

Cenâb-ı Hakk’ın kelâm sıfatı vardır. O Mütekellim-i Ezelidir…

Allah, içinde insanoğlunun da bulunduğu kâinatları yaratır, sonra onu ve bizi bize anlatır. Allah zâtını, sıfatlarını, isimlerini anlatır. İnsan muammasını, bu acip fabrika ve sanatını anlatır. Ama O’nun bu konuşması, keyfiyetini tam idrak edemediğimiz bir konuşmadır. îşte Kur’ân Allah’ın bu tür bir konuşmasından meydana gelmiştir. Bu konuşmada bir kısım harfler, kelimeler, cümleler, paragraflar görürüz. Buna Kelâm-ı Lafzî denir. Kelimelere,harflere, seslere dökülmüş lâfızlar…
Bir de Kelâm-ı Nefsî vardır. Hiç telaffuz etmeden konuşma gibi… Tıpkı insanın da bir nefsî bir de lafzî konuşması olduğu gibi. Ses çıkararak konuşmaya lafzî, iç âleminde, ses çıkarmadan konuşmaya nefsî konuşma denir. Kur’ân-ı Kerîm’de kelâm-ı nefsîye ait deliller pek çoktur. Biz sadece misal olsun diye bir ikisine temas edelim. Sûre-i Yusuf’ta, Yusuf un kardeşleri Hz. Yusuf’a çocukluk dönemine ait hırsızlık isnadında bulunurlar. Halbuki, Mısır azizi olarak tanıdıkları ve biraz sonra kendisine “Seni iyilerden görüyoruz. “(1) diyecekleri insan,   biraz evvel İftirada  bulundukları  Yusuf’un  tâ kendisiydi. Ancak Hz. Yusuf, onlara iftiralarını yüzlerine vurarak mukabelede bulunmadı. Ne var ki böyle bir iftira karşısında sessiz de kalamazdı. Onun için kelâm-ı nefsî ile konuştu ve “Siz durumunuz itibariyle daha kötüsünüz. (2) dedi. Fakat bu nefsî bir konuşmaydı. İçten içe Rabbini an(3) ayet de nefsî konuşmaya bir delil ve bir işarettir. İşte Allah’ın ezeldeki kelâmı da bu nefsî mânâ içindedir. Cihan, ekvân, eşya ve insan yoktu. Ama Allah yine mütekellimdi, konuşuyordu. Kur’ân ezelîdir. Hiçbir şey yokken Kur’ân yine vardı. Fakat bu nefsî mânâda vardı. Çok dakik ve mezelle-i akdâm olan bu noktaya sadece bir iki cümleyle baktırmaya çalışacağız: Kur’ân-ı Kerîm okunurken, dinlenirken ve yazılırken aynı zamanda bu elfâzın içinde nefsî mânâda anlaşılmış olur.
Meselâ: derken, (inne) de bir hemze bir

de (nun) vardır. Diğer kelimeler de muhtelif harflerden meydana gelmiştir. Bunları yazı ve şekille ifade ettiğimiz aynı anda kelâm-ı nefsî de vücud bulmakta ve ilâhî kelâm bütün ağırlığıyla kendisini hissettirmektedir.
Kur’ân’ın mânâsına nüfuz eden bir insan, çok tekrardan mütevellid, Kur’ân’ın zahiri lafız ve mânâsından usansa dahi, bu nefsî mânâdan asla usanmaz ve insana bıkkınlık arız olmaz. îşte keyfiyeti bizce meçhul bu nefsî mânâ hissedilir, fakat bulunup bilinemez. Ondan alınan zevki ruhaniyi ise anlatmak kabil değildir. Nasıl ki, vahyin mahiyetini bilemiyoruz. Ve bu mevzudaki bütün marifetimiz hayretimizden ibarettir. Öyle de, istenilen mânâda okunan ve dinlenen Kur’ân-ı Kerîm’de de, zahiri kelime ve mânâların çok verâsında Öyle mânâlar anlaşılır ve hissedilir ki, bu mevzuda da marifetimiz sadece hayretimizden ibaret kalır. Bunu bu kadar anladıktan sonra artık Mutezile Mezhebi’nin “Mütekellim dernek kelâmı yaratan demektir”, Havaric’in, Haşeviye’nin ve İmâmiye’nin “Allah’ın kelâmı, harflerden, seslerden ibarettir” safsatasının bir mânâsı kalmayacaktır. Sesler, harfler, kelimeler, cümleler bize taallûku itibariyle; bize ait âlât-u edevatla ifadesi itibariyle mahluktur. Evet, Allah’ın Kelâmında harfler, kelimeler vardır, fakat harfler, kelimeler esas değildir. Esas olan o büyük mânâ; harflerin, kelimelerin içinde ve idrâkimizin verâsında kendisini hissettirmektedir. Bu haliyle Allah’ın kelâmı, Kur’ân’ın içinde de, insanların ağzında da, hafızların sinesinde de kendine has buuduyla veya buudlar ve keyfiyetler üstü haliyle hep o kelâm-ı ezelîdir. (4)
 
——————————————————————————–

(1)Yusuf, 78.

(2)Yusuf, 77.

(3)Araf, 205.

(4) Hikmet Işık, Fatiha Üzerine Mülahazalar, Nil Yayınları: 20-22.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: