ERMENİ TEHCİRİN SEBEPLERİ VE ALINAN TEDBİRLER-31

HR. SYS, 2879/38_1
Devlet i Aliyye i Osmâniyye
Cenevre Başşehbenderliği
Numara
131-1257
Hariciye Nezâret i Celîlesi Cânib i Âlîsine
Ma‘rûz ı çâker i kemîneleridir ki
İ’tilâf ı Müselles Devletleri’nin Memâlik i Osmâniyye’de Ermeniler’in katliâm edildiklerine dâ’ir Ajans Havas ma‘rifetiyle neşrettirdikleri beyânnâmeleri müfâdını tekzîb ve vekâyi‘in ceryân ı hakîkîsini mevki‘ i aleniyyete vaz‘ ile bî-taraf memleketler efkâr ı umûmiyyesini tenvîr etmek üzre me’mûriyet i çâkerîye gönderilip münâsip vâsıtalar ile te’mîn i intişârına çalışılması emir buyurulan beyânnâme i resmî tab‘ ettirilerek İsviçre Romand Cerâ’idi matba‘alarına irsâl olunmuş ise de şimdiye kadar huzûr ı âsafânelerine mütegaddem muharrerât ı âcizânemde de dâi’mâ arzettiğim vecihle kalben Fransızlara ve bi’n-netîce onların müttefiklerine teveccüh besleyen bura gazetelerinin ekserîsi varaka i mezkûreyi dercden istinkâf etmiş ve ba‘zıları da uzunluğunu bahâne ederek telhîs edilmesini taleb eylemişler idi. Tekzîbnâmenin aynen derci kâbil olamıyacağı anlaşılınca bi’l-mecbûriyye değiştirilerek bütün esâslı noktaları toplanıp bir hülâsa vücûda getirilmiş ve bi’l-hâssa bu talebi serdetmiş olan “Journal des Geneve” idârehânesine irsâl olunmuş ve va‘adleriyle epeyce günler intizâra rağmen henüz neşredilmemesi üzerine hey’et i idâreye müte‘addit def‘alar şifâhen mürâca‘atlarda bulunulmuş ve netîcede gönderilen hülâsanın da kısm ı azîmi gazetece tayy edilerek ancak melfûfen takdîm kılınan parçadaki cümleler derc olunmuştur. Bundan mâ‘adâ aynı maksad ile telgraf ajansı nezdinde vâki‘ olan teşebbüsât ı âcizânem ahîren İsviçre hükûmât ı müttehidesinin şîme i bî-tarafî ile adem i tevâfuku hasebiyle muhib bir devlet aleyhine ma‘tûf cümleleri muhtevî makâlât ve tekzîbâtı dercden gazeteleri men‘ ve aksi hareket eden cerâ’ide cezâ-yı münâsib ta‘yîn edildiği cevâbıyla redde ma‘rûz kalmış ve ancak tekzîbnâmenin gönderildiği memlekete mensûb ajans tarafından kendisine teblîğ olunduğu takdîrde İsviçre telgraf ajansının da bunu neşredebileceği istihbâr olunması üzerine mezkûr tekzîbnâmenin bir sûreti Berlin’de Ajans Volf’a(?) gönderilerek onun vesâtatıyla buraya teblîği teşebbüsünde bulunulmuş ise de buna dâ’ir henüz bir cevâp ahzedilememiş ve bundan mâ‘adâ varaka i mezkûre Amerika gazetelerinde de derc ettirilmek maksadıyla bi’l-vâsıta Cenevre’de bulunan Amerika gazeteleri muhbirîne tevdî‘ olunarak muhtasaran gazetelerine telgrafla keşîdesine muvaffak olunmuş olmağla ol-bâbda emr u fermân hazret i veliyyü’l-emrindir.
Fî 9 Temmuz sene 915
Cenevre Başşehbenderi
Bende
İmza

Özet

Türk ve Kürd halkını, Ermeni katliamını organize etmekle suçlayan “Üçlü İttifak”ın iddialarının aksine; söz konusu devletlerin Türkiye Ermenileriyle ilişki kurarak isyanları teşvik ettikleri, müslümanları katlettirdiklerinin belgelerle ispat edildiğini hâvî, Osmanlı Hükûmeti’nin hazırladığı karşı cevabî beyanname ve bu beyannameyi İsveç basınının yayınlamak istemediği.

1915.7.9

HR.SYS 2879/38 Belge No: 1

kaynak: T.C. başbakanlık devlet arşivleri genel müdürlüğü.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: